Page is loading...

8. Ushawishi Wa Kiyahudi Kwenye Siasa Za Marekani

Kwenye kumbukumbu, hata za vijana, Tammany Hall umekuwa ni mfanano wa ujanja wa kisiasa katika msamiati wa ukosoaji mashuhuri. Tammany Hall ulichukuliwa kama mfano mbaya sana wa utawala wa kibosi, siasa mbaya na nguvu za kikatili ulioweza kuonekana hapa duniani.

Jina lake haswa lilikuwa doa la aibu katika miongo kabla ya vita ya kwan­za ya dunia.
Lakini hata msomaji wa magazeti asiye mchunguzi kabisa laz­ima aona kufifia polepole kwa Tammany Hall kutoka kwenye maoni ya umma, kukoma (kwa muda) kwa ukosoaji mkali, kutokuwepo kwa vichwa vya habari vyote vilivyojaa tele shutuma mbaya, na kuita kundi la uraia mwema kupigana na ubosi wa kikatili uliokuwa na makao yake makuu jiji­ni New York.

Kwa nini mabadiliko yafanywe katika miaka ya hivi karibuni? Je! Ni sababu ya kufa kwa Tammany Hall kama nguvu ya kisiasa? Hapana Tammany Hall bado ipo kama atakavyokuambia mwanasiasa yeyote wa New York. Chui mkubwa mwenye milia hajabadili milia yake.

Ulikuwepo wakati ambapo waandishi wasio na hofu walisema kweli kuhusu Tammany, lakini ama wametoweka au wameangukia kwenye udhibiti wa Wayahudi.

Ulikuwepo wakati ambapo vyombo vya umma kama vile ‘Citizens Union’ vilijipinga kuipinga Tammany na kuweka ulinzi wa kujitolea kwenye shughuli zake, makundi haya yameshindwa na nguvu na michango ya Kiyahudi na uofisa na hayaendelei na ulinzi tena.

Kilio dhidi ya Tammany kilionekana kunyamazishwa mara ulezi wa Tammany ulipochukuliwa na Wayahudi wa New York, ambako uko kwa sasa, Kehillah ikiwa ndio kituo halisi cha kisiasa, na Tammany kuwa tu kituo cha ugavi, aina ya ‘uwanja wa Wasio Wayahudi,’ kwa Kehillah yenye nguvu zaidi. Kuifanya Tammany kuwa ya Uyahudi sasa kumekamilika, kwa kuwa elementi ya Airishi imeelemewa na fedha za Kiyahudi.

Tammany ilikuwa taasisi moja yenye nguvu sana ya kisiasa ambayo ilipa­ta kuonekana nchini Marekani. Ilikuwa na nguvu si tu kwenye siasa za manispaa na majimbo, lakini mara nyingi ilitumia ushawishi wa maamuzi kuhusu mambo ya kitaifa. Bila kutia chumvi, taasisi hii haingelinganishwa na nyingine yoyote hapa duniani.

Kama kuna sifa moja inayowavutia Wayahudi, ni mamlaka. Popote ambapo nguvu ya mamlaka ipo, huko husongamana kwa unyenyekevu.

Kwa kuwa Tammany ilikuwa mamlaka na lango la mamlaka, ilikuwa ni kawaida kwamba Wayahudi wa Jiji kubwa la Kiyahudi hapa duniani wajipendekeze kwayo. Bila shaka pia waliathiriwa na hitilafu ya ukweli kwamba kwenye Jiji kubwa sana la Kiyahudi, mamlaka ya kisiasa iliyo imara sana ilikuwa ya wasio Wayahudi. Mmiliki wa benki Myahudi wa Ujerumani Schoeberg alipokwenda kuwakilisha maslahi ya Rothschitdo, jicho lake makini mara moja liliona hali hiyo. Akawa mwanachama na msaidizi wa Tammany.

Ilikuwa biashara nzuri kwa huyu mmiliki wa benki wa Kiyahudi, kwa sababu fedha nyingi za Rothschilds ziliwekwa kwenye sekta ya usafiri jiji­ni New York. Rasilimali za usafirishaji wa mizigo mizito za Jiji, zimo kwenye mamlaka ya Tammany ya Jiji hilo, kama ilivyo katika majiji mengine ya Marekani kwa jina lolote zinazojulikana kwalo.

Hatimaye Belmont alifanikiwa cheo kinachotamaniwa cha Grand Sachem – Kiongozi Mkuu wa jamii ya Tammany. Watu hawa wawili, Belmont na Schoenberg walifungua njia kwa Wayahudi wengine, wa vikundi vya Freedman, Untermeyer, Straus, mabepari wanasheria, wanasiasa, wafanyabiashara na wadanganyifu wa ushirika. Mara ulifuatia uteuzi wa jumla wa Wayahudi kwenye mahakama ya New York hadi New York ikawa hifadhi ya kisiasa na kisheria ya Wayahudi, na kuendelea hadi kwenye Mahakama ya juu kabisa ambako ushawishi wa Wayahudi kamwe haukutazama nyuma tangu siku ya kwanza Wayahudi walipoteka Tammany Hall.

Ilikuwa lazima kwa Uyahudi ambao ulipanga kudhibiti mahakama pamoja na kutoa ulinzi maalum kwa biashara fulani za Kiyahudi ambazo ni za hovyo kutosha kufika kwenye mpaka wa sheria na kustahili kutiliwa shaka, ilikuwa lazima kupata udhibiti wa mpango wa kisiasa ambao kupitia humo upendeleo hulipwa kwa siasa za mahali maalum. Mpango pekee wa serikali ya mahali maalum, jimbo na kitaifa nchini Marekani ulirahisisha kudhibiti taasisi zilizopatikana kwa fedha.

Nyumba ya kawaida ya Myahudi ya kisiasa inaonekana kuwa katika Chama cha Republic kwa kuwa huko aendako hurudi baada ya kujaribu kwingineko, lakini upendeleo wake kwa chama cha Republic hausababishi Myahudi kufanya kosa la kuwa mfuasi wa chama kimoja pekee. Myahudi anajua ni vizuri kudhibiti makundi yote.

Kama Uyahudi ulivyokuwa na nguvu hapo Tammany, ulipata nguvu zaidi kwenye vyeo vya Chama cha Republican, ambapo usoshalisti wa New York ulikuwa na bado unaon­gozwa na kuendeshwa na Wayahudi. Hali hii huwapa urahisi sana kwa Wayahudi kutoa msaada kwenye upande wowote wanaochagua, na kwa Kehillah kutimiza tishio lolote inaloweza kulifanya. Pia kuhakikisha kwamba mgombea yeyote wa Kiyahudi kwa tiketi yoyote atachaguliwa.

Kwa sababu ya udhibiti wa Ki-Airish kwenye mamlaka ya Tammany hapo mwanzoni, Wayahudi walijishughulisha kwa tahadhari. Kehilah ilifuata sera ya kale ya kutokuwaweka watu wao wenyewe mbele, bali wasio Wayahudi ambao wanaweza kuwa wenye masaada kwa Wayahudi.

Tofauti baina ya wanasiasa wanaopendelea Uyahudi ambao wao si Wayahudi, na wanasiasa wa jamii ya Kiyahudi ni kwamba, wanasiasa ambao huunga mkono Uyahudi ambao si Wayahudi wakati fulani wanaweza kwenda mbali zaidi ofisini kuliko wanavyoweza Wayahudi bila kufichuliwa.

Hivyo, mnamo siku za mwanzo wa Tammany, hakika muda mfupi tu kabla ya vita kuu ya dunia ya kwanza, kila mara palikuwepo na ‘msitari wa mbele wa wasio Wayahudi’ kwenye ofisi za Tammany wakifu­rahia utukufu wa matangazo ya Tammany, lakini kila mara palikuwepo nyuma yake ‘mdhibiti wake wa Kiyahudi’. Hii ni formula ya raia wanao­taka kujua maana ya vitu vinginevyo visivyo na maelezo, hapo ‘huonekana udhibiti wa Kiyahudi.’

Kwa hiyo, mwishowe Wayahudi wamekuwa na nguvu kwenye vyama vyote, hivyo kwamba vyovyote vile uchaguzi ulivy­oelekea, Wayahudi wangeshinda. Jijini New York kila mara ni chama cha Kiyahudi ndicho hushinda. Yeyote anayeshinda jijini New York huongoza serikali.

Kwa vile kila mara kampeni za uchaguzi hufanywa kama burudani, upoto­fu kwa ajili ya watu huruhusiwa kufikiri na kutenda kama vile kwa kweli wanatengeneza serikali yao wenyewe, lakini kila mara ni Wayahudi ndio hushinda.

Na kama baada ya uchaguzi mtu wao au kundi lao halitoi utii kwenye udhibiti wa Wayahudi, basi kwa haraka sana utasikia ‘kashfa’ na ‘uchunguzi’ na ‘upigaji wa kura ya kutokuwa na imani.’ Kwa ajili ya kum­wondoa yule asiyetii.1

Kwa kawaida mtu mwenye ujuzi wa mambo yaliyopita huthibitisha chom­bo chenye utiifu zaidi mno, lakini hata mtu mzuri mara nyingi anaweza kuvurugwa kwenye zoezi la kampeni ambalo humtuhumu yeye.

Kwa kawaida imefahamika kwamba hila za Kiyahudi kwa kampeni za uchaguzi wa Amerika zimekuwa zikiendeshwa kwa ustadi mno, hivyo kwamba bila kujali mgombea yeyote aliyechaguliwa, tayari kuna ushahidi wa kutosha uliotengenezwa wa kumwaibisha.

Kupanga hili ni sehehmu ya ufanisi wa udhibiti wa Kiyahudi. Na bila ya shaka, watu wa Marekani wamefundish­wa vya kutosha kupiga kelele dhidi ya mtumishi wa umma mara tu mbwa mwitu wa Kiyahudi anapotoa mbweko wake wa tahadhari.

Kinachoshangaza mno ni ustadi wa mchakato wa kisiasa wa Kiyahudi ulivyo, utayari ambao kwamba watu wa Marekani wanaweza kuhesabiwa nao katika kutekeleza wajibu wao katika kuendeleza mchezo huu ndio unaostaajabisha zaidi.

Washirika Na Uongozi Wa Tammany

Nguvu ya Tammany ilikuwa na chanzo hasa kama nguvu ya Kehillah, yaani kwenye watu walioko nje, tofauti ilikuwa kwamba Kehillah ilikuwa na watu walioko nje walioshikamana vizuri zaidi kwa ajili ya kuwatumia.

Lakini viongozi wa makundi mawili, Kehillah na Tammany kila mara kwa tahadhari wamekuwa watambuzi wa ukweli kwamba uwezo wao ulitege­mea mtiririko usiokatizwa wa wahamiaji. Kila mara ni mtu wa kutoka nje ndiye huwa na manufaa mazuri zaidi kwa madhumuni ya Kehillah mpaka watu wa Marekani wamekuwa kabisa si Waamerika kiasi cha kufanya uhamiaji mkubwa kuwa usio na maana tena.

Ilikuwa wakati huo tu ambapo uhamiaji ulianza kupungua. Uingiaji mkubwa wa tatu wa wahamiaji nchi­ni Marekani ulifanyika mwaka 1884 na kwa kweli ulikuwa sababu ya mwanzo wa kuharibika kwa New York na halafu maisha ya kisiasa ya Marekani. Wimbi kubwa lilifanyizwa na Wayahudi kutoka Urusi, Austria na Hungary, ambao kufika kwao kulifuatiwa na kipindi cha kukumbukwa kwa uhalifu, ambao ishara zake zinaonekana hadi leo.

Wakati huo idara ya polisi na mahakama za polisi ambako kabla yake kesi zote za jinai jijini kwanza zilipelekwa huko, zilikuwa zinaendeshwa na Tammany chini ya mtu mwenye sifa mbaya aliyejulikana kwa jina la Boss Croker. Matokeo ya udhibiti wa Wayahudi ni ushirikiano baina ya serikali ya mitaa na uhalifu ambao haujapata kufananishwa nje ya nchi za nje.

Wayahudi wahamiaji wadanganyifu walianzisha chama kiitwacho The Max Hochstim Association, ambacho kilijulikana kama ‘Essex Market Court Gang’. Mmojawapo wa viongozi wake wakuu alikuwa Martin Engel, Kiongozi wa Tammany ya ‘Eighth District – Wilaya ya Nane.’

‘Mfalme’ wa wilaya hii ya Wayahudi alikuwa mtu aitwaye Solomon ambaye alibadili jina lake na kuchukua lile ambalo halionyeshi wazi zaidi la ‘Smith’ na ambaye alikuja kujulikana kwa jina la ‘Silver Dollar Smith’, kwa sababu ya ukweli kwamba alitawala himaya yake ndogo akiwa kwenye Silver Dollar Saloon (Kinyozi).

Chumba hiki cha kunyolea nywele kilikuwa mkabala na Essex Market Court, ambacho kila siku kilikuwa na msongamano wa makundi makubwa ya wahalifu wa Kiyahudi, wadhamini, mashahidi wa uwongo na mawakili.

Chama cha Max Hochstim Association kilikuja kuwa kundi la kwanza la ‘White Slavery Group – Kundi la watumwa Weupe’ nchini Marekani, na yaliyofichuliwa na ‘United Slavery Group – kundi la muungano wa watumwa’ nchini Marekani na yale yaliyofichuliwa na Serikali ya Marekani kupitia kamati ya Uchunguzi ni mafichuo ya kuisha ya mkengeuko huo wa aina ya chini sana, ubadilishanaji wa wanawakeulioen­deshwa ukageuzwa kuwa biashara iliyoimarishwa na kuwa utulivu.

Ubadilishanaji huo ulitakiwa uzalishe faida kwa wanasiasa, hususan kwa Wayahudi wa Tammany, ilikuwa wakati wa upelelezi rasmi ambapo chama cha Max Hochstim ilipojulikana kuwa ‘Essex Market Court Gang.’ Nje ya mahakama ya zamani ya polisi, ndani ya ‘taa nyekundu’ Essex Market huko New York linakuja neno ambalo limejikongomea kwenye hotuba ya kawaida ya Kiingereza.

Mwanasheria aitwaye Scheuster ambaye utendaji wake ulikuwa wa kawaida tu, alijifanya kuwa karaha kwa Jaji Osborne.

Wakati wowote ambapo mwanasheria mwingine wa Kiyahudi alijaribu ujanja wa udanganyifu Jaji angeweza kukana na kuuita ‘Scheuster Practices’ na ndivyo ilivyokuja kwamba watu wa kwanza katika taaluma kuchukua jina la ‘Shyster’ walikuwa wanasheria Wayahudi wa Essex Market Court, New York.

Wayahudi Na Kashifa Ya Watumwa Weupe

Ni jambo la kushangaza kwamba ingawaje mambo haya yaliandikwa kwenye nyaraka rasmi, na ingawa mambo hayo hayo yameandikwa kwenye kumbukumbu ya kila upelelezi uliofanywa unaofanana, viongozi wa Kiyahudi wanang’ang’ania kukana kwamba viongozi katika aina hii maalum ya uharibifu wa tabia ni Wayahudi.

Serikali ya Marekani ilipo­fanya upelelezi wa taifa lote, iliona na kuandika kwenye kumbukumbu mambo hayo hayo, Kehillah ya New York ilitokeza kuwepo kuwa kama taasisi ya kujilinda wakati ambapo mafichuo ya ubadilishanaji wa watumwa weupe wa Kiyahudi yalitishia kuelemea mitaa ya watu waliotengwa ya Jiji la New York.

Ufichuaji ambao ulitokea ambapo watu weupe wa New York walifaulu kuzifanya nguvu za sheria kufanya kazi bila upendeleo kwa kipindi fulani kifupi, yalisababisha Wayahudi wengi waliohusishwa kubadili majina yao.

Leo hii majina haya yanawakilisha baadhi ya familia nzuri sana za Kiyahudi, ambazo ufishwaji wao wa uawana haramu ni ukweli kwamba msingi wa utajiri wa familia uliegemezwa kwenye wilaya za taa nyekun­du.

Chama cha Max Hochstim hakikuwa ndio tu taasisi ya aina yake kufichuliwa. Chama kingine kilikuwa cha New York Benevolent Association ambacho kiliasisiwa mwaka 1896 na kikundi cha Wayahudi waliojishughulisha na watumwa weupe.

Makundi ya wahuni kama haya ndio yaliyofanyiza mhimili wa mamlaka ya Tammany kwenye wilaya za maeneo ya ovyo, eneo lao kuu la shughuli lilikuwa kumbi za hadhi ya chini za muziki wa dansi, kificho chao kilikuwa Benevolent Association upande wa Mashariki, ambazo zote ziliendeshwa na viongozi wa Kiyahudi, hasa zaidi Wayahudi kutoka Urusi na Galician, kama ambavyo taarifa rasmi inavyofichua.

Wao walikuwa watumwa kama wahenga wao walivyokuwa wakati wa kuanguka kwa ufalme wa Rumi, walikuwa wauza pombe haramu kabla ya siku za uharamisho, na walifanyiza kundi imara lililounga mkono usambazaji wa madawa ya kulevya katika ngazi ya kimataifa ambalo hadi leo limedharau sheria kwa kuwahonga maofisa wa sheria.

Katika muongo wa kabla ya vita kuu ya kwanza ya dunia, katika kuteka udhibiti na kuinyonya New York, Wayahudi walifanya mojawapo ya makosa yao yanayojitokeza mara kwa mara; waliyachukulia mambo kwa mbali sana pamoja na uonevu. Ni huu mwenendo wa Kiyahudi wa kujivu­na na utendaji wao wa kuvuka mpaka sana ambao kila mara wanaendelea kufanikiwa.

Wachunguzi wa juujuu na waandishi wameona upinzani unao­fanyika mara kwa mara dhidi ya ufidhuli na majivuno ya Wayahudi na wameyaelezea kuwa ni matukio ya mara kwa mara ya ghafla ya sumu mbaya ambayo inadhaniwa kuwepo ndani ya damu ya wasio Wayahudi, sumu mbaya ya upingaji Usemiti. Bila ya shaka, hayo ni maelezo ya prop­aganda ya Kiyahudi ya kawaida.

Na wachungaji wengi, waandishi na wanasiasa wasio Wayahudi bila ya kutambua huieneza; wengine wengi wanaoabudu fedha ya Wayahudi ambao si Wayahudi, kwa ubeuzi hufumbia macho usaliti unaofanywa. Haya hujitokeza kila mara baada ya vita, husema baadhi ya waandishi hawa: ‘Kwa nini iwe baadaye?’

Kwa sababu kwenye vita jamii ya kidunia hutambua zaidi kuliko wakati mwingine madhumuni halisi na utu wa Myahudi.

Hivyo, kinachojitokeza si kuupinga Usemiti, isipokuwa ni Uyuda, Usemiti dhahiri na uliokuzwa, na chanjo ile inayojitengeneza katika mwili wa jamii na kuweka uvimbe wa majimaji humo, na kudhibiti kiini cha Uyuda huja katika sura ya kuji­tokeza hadharani na kupinga. Chanjo hiyo sasa inafanya kazi, chanjo ya utangazaji; na mpango wa Uyahudi hauwezi kuistahamili.
Chunguza historia ya mambo yote vyovyote vile iwavyo ambayo Wayahudi wenyewe hujipenyeza, kuanzia sehemu za matembezi ya nyakati za kiangazi mpaka kwenye himaya au falme, na utaona duru ileile ikijitokeza.

Ushindi wa Wayahudi juu ya Tammany, hata hivyo ni mojawapo tu ya ushindi wa New York. Lengo la Wayahudi zaidi ni lengo la kisiasa. Kuhakikisha tu kwamba maafisa wa Jiji wenye manufaa na mamlaka watakuwa ni watu wao wenyewe, si mwisho wa lengo lao. Jiji la New York limegeuzwa kuwa kituo maarufu -‘Red Center’ cha Marekani.

Hapo uhai­ni zaidi wa wageni ulifanywa dhidi ya serikali ya Marekani. Tammany ni pazia linalofaa kwa shughuli za kisiasa za juu juu kama ilivyo Kehillah kwa jamii yenye msimamo mkali zaidi na shughuli za kibaguzi za upinga­ji wa Umarikani.

Protokali Ya Sita

“Hivi karibuni tutaanza kuasisi ukiritimba mkubwa wa kuhodhi hazina kubwa mno za utajiri, ambazo zitategemewa hata na rasilimali kubwa za wasio Wayahudi kwa kiwango ambacho kwamba zitaanguka pamoja na deni la serikali mnamo siku ya kufuatia msiba mkubwa wa kisiasa. Wataalam wa uchumi waliopo hapa lazima wapime kwa uangalifu umuhimu wa nguvu hii. Lazima tuendeleze umuhimu wa serikali yetu kuu kwa kila njia, tukiiwasilisha kama mlinzi na mfadhili kwa wote wanao­jisalimisha kwetu kwa hiari.

“Utawala wa kitabaka wa wasio Wayahudi kama nguvu ya kisiasa umepit­wa na wakati. Hatuhitaji kuwafikiria wao. Lakini wao wakiwa wamiliki wa ardhi, watakuwa na madhara kwetu kwa sababu watajitegemea kuhusu vyanzo vyao vya chumo la riziki. Kwa hiyo, kwa vyovyote vile, lazima tuwanyang’anye ardhi yao.

“Njia mzuri sana ya kufanikisha hili ni kuongeza kodi na rehani ya madeni yasiyolipika. Hatua hizi zitaweka umiliki wa ardhi kwenye hali ya kuwa tegemezi bila masharti. Kwa kushindwa kukidhi mahitaji yao kwa urithi mdogo, watawala wa kitabaka miongoni mwa wasio Wayahudi watajiun­guza wenyewe haraka sana.

“Wakati huo huo lazima kuhimiza biashara na viwanda na hasa zaidi kwenye biashara ya ulanguzi, ambayo kazi yake ni kuwa kama kivuruga viwanda. Bila biashara ya ulanguzi, viwanda vitasababisha mtaji binafsi kuongezeka na kuelekea kuendeleza hali ya kilimo kwa kuiondoa ardhi kutoka kwenye rehani ya madeni ya benki ya ardhi. Ni lazima kwa viwan­da kumaliza kabisa mtaji wa ardhi wa vibarua, na kwa njia ya ulanguzi, kuhamisha fedha yote ya dunia na kuwa katika miliki yetu, na kwa hiyo tutawatupa wasio Wayahudi kwenye safu za walala hoi. Hapo ndipo wasio Wayahudi watakapotupigia magoti na kuomba haki ya kuenedelea kuwe­po.”

  • 1. Njia hii ya demokrasia, yaani, chaguzi za kughushi zilizofadhiliwa, ilipelekwa kwenye nchi nyingine ulimwenguni pote ili kuwaweka katika viatu watawala wenye bahati, hususan katika Mashariki ya Kati na Latin Amerika (Amerika ya Kusini)-Neno la Mchapishaji.

Share this page